Macrodoelmatigheid

In zijn jaarrede voor de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen op 8 mei 2006 vergelijkt de president van de KNAW, Frits van Oostrom, het aanbod aan bachelor- en masteropleidingen in het hoger onderwijs met de 'menukaart van een slechte Chinees'. Naar zijn mening zijn er teveel studies binnen het hoger onderwijs en wordt het maken van een verantwoorde studiekeuze, ook los van arbeidsmarktoverwegingen, door het grote aantal studies steeds moeilijker voor studenten. Achtergrond voor de uitlatingen van Frits van Oostrom vormt de hausse aan nieuwe opleidingen in het hoger onderwijs, die voortkwam uit initiatiefrijk handelen door de Nederlandse hogescholen en universiteiten eind jaren negentig en aan het begin van deze eeuw. De strijd om nieuwe studenten leek bij het opstarten van nieuwe opleidingen in veel gevallen belangrijker dan de doelmatigheid van het hoger onderwijs als geheel. Uit bezorgdheid over mogelijke versnippering, onvoldoende aansluiting op de arbeidsmarkt, teloorgang van investeringen in bestaande opleidingen heeft het ministerie van OCW in 2003 een regeling in het leven geroepen om het initiëren van nieuwe opleidingen in het hoger onderwijs nader te reguleren. De regeling kreeg de titel ‘Beleidsregel doelmatigheid hoger onderwijs’ mee. Oogmerk van de nieuwe regeling was niet om de deur voor nieuwe opleidingen in het hoger onderwijs in het slot te gooien, maar om een goed evenwicht te bewaren tussen benodigde vernieuwing op grond van ontwikkelingen binnen maatschappij en arbeidsmarkt enerzijds en investeringen in bestaande opleidingen anderzijds.  Projecten Contactpersonen Jos Frietman en Frank Peters